Στην «Eγκυκλοπαίδεια διαστημικού προσανατολισμού» η ποιήτρια Αθανασία Κακαράντζα θέτει συνεχώς βασανιστικά ερωτήματα για την κοινωνία, τον κόσμο, το σύμπαν, την σχέση του ατόμου με την κοινωνία και το αίτημα ενός καλύτερου κόσμου, χωρίς εκμετάλλευση ανθρώπου από άνθρωπο. Στην εγκυκλοπαίδεια αυτή το ποιητικό υποκείμενο, με μια διάθεση συχνά αναλυτική, διερευνητική εννοιών, πραγμάτων, κοινωνικών και πολιτικών, θέτει από ερωτήματα ατομικής ψυχολογίας “από ποια βιώματα αποτελείσαι;” έως το “πότε έχασαν και πότε επικράτησαν οι λαοί;“, μαρτυρώντας έτσι το πώς αλληλοπλέκεται και αλληλεπιδρά το ατομικό με το συλλογικό, εννοώντας το άτομο ως μέρος ενός όλου, ως προϊόν του συνόλου των κοινωνικών σχέσεων και της ιστορικής στιγμής. Για το ποιητικό υποκείμενο είναι καθαρό πως “Η αδικία στις σχέσεις παραγωγής/ θα γέννα την πρωταρχική αιτία διαταραχής/ παγκόσμιο χωριό; Μήπως παγκόσμιο μακελειό;” γι’ αυτό και δεν χάνει την αισιοδοξία του, παρά τα αδιέξοδα, τις αμφιβολίες, την θολότητα του παρόντος και αναγνωρίζει πως “οι λαοί δεν κολλάνε σε ασυνέχειες” και οτι υπάρχει η αλήθεια κάπου χαμένη στα ψέματα. Το βάρος του βίαιου καταθλιπτικού παρόντος, η αίσθηση της αποτυχίας που μας κατακλύζει όλους, αυτό το “Με τι εφόδια αντέχεις πάνω σου έναν πλανήτη/ Πόνου, φόβου και οργής;” αφήνει τον χώρο για το όραμα, το αίτημα της αγάπης που τελικά “πραγματώνεται/ στην ριζοσπαστική κηπουρική“. Και ποια είναι αυτή η κηπουρική; Φυσικά ο κοινωνικός μετασχηματισμός ως τόπος πραγμάτωσης της αγάπης, όπου για τον στόχο αυτόν έχει μαζί της όλη την πόλη στην πλάτη. Εκεί δηλαδή όπου συμβαίνει “η ασυμμετρία υπό κατάλυση/ η υπερπαραγωγή παρελθόν“. Η συλλογή αυτή της Αθανασίας Κακαράντζα, με τους σαφείς της οραματισμούς για το μέλλον, με την ταξική της τοποθέτηση, με την εξαιρετική ποιητική πραγμάτωση των πολιτικών, θεωρητικών και υπαρξιακών ζητημάτων που τίθενται κέρδισε δίκαια το Βραβείο Θράκα για το έτος 2023.

– Νικόλας Κουτσοδόντης